ศัพท์ไทย - บาลี หมวด ร (ระ-)
. ปุงลิงค์ , อิตถีลิงค์ ., นปุงสกลิงค์ / น. นาม / ก.กิริยา / กกิ. กิริยากิตก์ / คุ. คุณนาม / สำ. สำนวน / นิ. นิบาต /กวิ. กิริยาวิเสส
---------------
ระ น. นิฆํสน.,อวเลขน.,ก. นิฆํสติอวเลขติ
ระกา น. กุกฺกุฏ. กุกฺกุฏสํวจฺฉร..,
ระกำ ดู ตกทุกข์ได้ยาก ระกำใจ ค. ทุกฺขิต โสกาตุร ทุมฺมน
ระเกะระกะ ค. อสณฺฐาปิต อากุล สงฺกุล อนวฏฺฐิต
ระคน น. สงฺกร. สํสคฺค. ค. สํสคฺค สํสฏฺฐ สงฺกิณฺณ สงฺคุฬิก ก. สํสนฺเทติ
ระคางใจ ดู เคือง
ระคาย น. กณฺฑุก., ก. กณฺฑุวติ
ระคายเคือง น. โกป. โรส. ก. โกเปติ โรเสติ
ระคายใจ ค. วิเหฐิต โกปิต อุปทฺทูต
ระคายหู ค. อกณฺณสุข
ระฆัง น. ฆณฺฏา, คณฺฏี, คณฺฑิ, คณฺฑิกา, มณฺฑ. ระฆังแจ้งเหตุ น. อนฺตรายญาปกฆณฺฏา, ระฆังเล็ก น.ขุทฺทกฆณฺฏา,
ระฆังใหญ่ น. มหาคณฺฏา,
ระงม ค. ปกูชิต ระงมไพร ค. วนปกูชิต
ระงับ (ห้าม) ก. นิวาเรติ (หยุด) ก. ฐเปติ วิรมติ อุปรมติ วิคจฺฉติ นิวตฺตติ (ยับยั้ง) ก.โอรุมฺเภติ...(ดูยับยั้ง) (สงบ) ก.ปสฺสมฺภติ สมฺมติอุปสมฺมติยมติ (ทำให้สงบ) ค. อุปสมกร ตาปนาสก ก. อุปสมฺเภติ อุปสเมติ นิพฺพาเปติ สนฺนิสีทาเปติ, ตาปํ นาเสติ
ระงับคดี ก. อธิกรณํ อุปสเมติ
ระงับความโกรธ น.โกปนิพฺพาปน., ก.โกปํ นิพฺพาเปติ
ระงับใจ น. ทม. ทมน., วมฺภน., วมฺภนา, วิกฺขมฺภน., ค. ทนฺต ทมิตวิกฺขมฺภิต ก. ทเมติ วมฺเภติ ขมฺภติ วิกฺขมฺภติ
ระงับชั่วคราว น. ตาวกาลิกปสฺสทฺธิ, สนฺนิสีทน.,
ระงับปากคำ ก. วาจํ รกฺขติ
ระงับไม่อยู่ ค. อวูปสมิย
ระงับอารมณ์ ก. อธิวาเสติสญฺญเมติ นิคฺคณฺหาติ นิพฺพาเปติ
ระดม ค. วิยุฬฺห ก. ชงฺคมตฺตํ ปาเปติ
ระดมกำลัง ก. สหสา เวคํ ชเนติ
ระดมความคิด น. สมฺมนฺตน.,
ระดมทุน ก. มูลธนํ อุฏฺฐาเปติ, ... อุสฺสาเปติ
ระดมพล ค.สนฺนทฺธเสน ก. เสนํสนฺนยฺหติ, เสนํ สชฺเชติ กกิ. เสนํ สนฺนยฺหิตฺวา
ระดมยิง น.อายุธวุฏฺฐิ, อคฺคินาฬีหิ อเสสวิทฺธํสน., ก. อคฺคินาฬีหิ วิชฺฌติ
ระดับ (สูงต่ำ) น. สมตฺต., ตุลฺยตฺต., ปนฺติ, อวฏฺฐา, (ชั้น) น.วคฺค.อนุกฺกม.วคฺคปฏิปาฏิ, คุณ. ปมาณ., ค. ปมาณ
ระดับความร้อน (อุณหภูมิ) น. เตโชปมาณ.,
ระดับความสูง น. อุพฺเพธ. อุพฺเพธปฺปมาณ., ค. อุพฺเพธปฺปมาณิก
ระดับชั้น น. อวฏฺฐา, อวฏฺฐาน., อุปาธิ, ภาค. โกฏฺฐาส.
ระดับชาติ ค. เทสิย ชาติก
ระดับต่ำ น. นีจปฺปมาณ.,ค. นีจปฺปมาณิก อธม โอมก กุจฺฉิต ลามก หีน นิหีน
ระดับนานาชาติ ค. นานาเทสิย ชาตฺยนฺตริก
ระดับน้ำ น. ชลปฺปมาณ.,
ระดับปานกลาง น. มชฺฌิมปฺปมาณ., ค. มชฺฌิมปฺปมาณิก
ระดับโลก น. โลกปนฺติ,
ระดับเสียง (tone) น.สทฺทสมตฺต.,สทฺทปฺปมาณ.,
ระดับอาวุโส น. เชฏฺฐปฺปมาณ.,
ระดู น. อุตุ, รช. ปุปฺผ., กุสม., กุสุม.. อิตฺถีปุปฺผ., นารีปุปฺผ., ถีรช.., มีระดู น. อุตุสฺสวน.,ค. อุตุนี ปุปฺผวตี ระดูขาว น.สุกฺกปุปฺผ.,
ระทดใจ น. โอสกฺกน., มิทฺธ., ค. มนฺท นิรีห อุทาสีน ทีนจิตฺตวิสาทปนฺน นิพฺพินฺน สํวิคฺค อากุลจิตฺต ก. วิสาเทติ อุพฺเพเชติ
ระทดระทวย น. วิสาท. อุสฺสาหภงฺค. โอสีทน., ก. วิสาเทติ, อุสฺสาหํ หาเปติ
ระทมใจ ค. วิสาทปฺปตฺต ทุมฺมนปกติก โอลีนวุตฺติก
ระทมทุกข์ ค. ทุกฺขิต โสกาตุร
ระทวย ค. ปริหีนพล ชีณพล
ระทึกใจ ค. วิปฺผนฺนจิตฺต
ระแทะ ดู เกวียน ระแทะมือ น. หตฺถสกฏ.,
ระนาบ น. ตล., สมตล.,
ระนาว ดู มากมาย
ระเนระนาด ดู เนรนาด
ระเนียด น. เอสิกา, อินฺทขีล. ทฺวารโตรณ.,
ระแนง น. ภิทล., ตนุผลก.,
ระบบ น. วิธิ. วิธาน., อุปาย. นย. นิยาม. ปฏิปาฏิ, โยชิตกฺกม. รีติ, ปทฺธติ,อุปกรณ.,
ระบบการจัดเก็บภาษี น. พลินิยมน.,
ระบบการตั้งชื่อ น. นามววตฺถาน.,
ระบบการปกครอง น. เทสปาลน., ปาลนกฺกม.
ระบบการปกครองแบบพ่อกับลูก น.กุลปติปาลนกฺกม.
ระบบค่านิยม น. นิรูปนนิยม. ปโยชนนิยม.
ระบบทุนนิยม น. ธนพล.,
ระบบเบ็ดเสร็จ น. สากลฺล., ปริปุณฺณคณนา,
ระบบประสาท ค. นฺหารุวิสยก
ระบบผูกขาด น. เกวลาธิการ.
ระบบสังคมนิยม น.สมาชหิตกรณ.,สมาชมฺโภคตา,
ระบบสุริยะ น. สุริยายตฺตคหสมูห.
ระบบหายใจ น. หทยผนฺทน.,
ระบม น. รุชน., รุชา, ติพฺพเวทนา,
ระบอบ ดู ระบบ
ระบาด น. ปตฺถรณ., วิสรณ., ก. ปตฺถรติ วิสฺสรติ วิตโนติ สงฺกมติ ปภิชฺชติ
ระบาดวิทยา น. สงฺกนฺติกโรควิชฺชา,
ระบาย น.วิเรก.อปหรณ.,วิเรจน., โสธน., ก. วิเรเจติ อปหรติ ริญฺจติ
ระบายความในใจ น.อชฺฌาสยปฺปกาสน.,
ระบายท้อง น. วิเรจน., ก. วิเรเจติ
ระบายน้ำ น. นิทฺธมน., ชลาปวาหน., ชลนิคฺคม. นิพฺพาหนกมฺม., ก.อปวาเหติ,ชลํ นิสฺสาเรติ, อุทกํ นินฺเนติ (นิűเนติ)
ระบายสี น.ปิญฺชน.,วณฺณาเลป. ก.ปิญฺชติ, วณฺณํ อาเลปติ, วณฺณเลปํ กโรติ รญฺเชติ
ระบายอากาศ ก. วาตํ ปเวเสติ, วาตํ นิกฺขาเมติ
ระบำ ดู เต้นรำา
ระบำปลายเท้า (บัลเลต์) น. นจฺจวิเสส.
ระบิล น. อธิกรณ., อฏฺฏ. อตฺถ. กรณี,
ระบิลเมือง น. รฏฺฐนีติ,
ระบือ น. ปวายน., อพฺภุคฺคมน., ปตฺถรณ., วิสรณ., ค. อพฺภุคฺคต สุปากฏ อภิญฺญาต ก. ปวายติ อพฺภุคฺคจฺฉติ ปตฺถรติ
ระบุ น. กิตฺตน., ปริกิตฺตน., สงฺขา, สูจน., ก. กิตฺเตติ สูเจติ นิรูเปติ อุปลกฺเขติ ววฏฐเปติ นิทฺทิสติ
ระเบ็งเซ็งแซ่ น.กุตูหล., โกลาหล., โกลาหลสทฺท. สงฺโขภ. ค. สงฺกิณฺณ จลาจล กุตูหล โกตุหล
ระเบิด (ทำให้แตก) น. ภินฺทน., วิทาลน., วิปฺผุรณ., อุพฺเภท. ก. ภิชฺชติ อวทียติ อุทฺรียติ ปทาเลติ อุพฺภิชฺชติวิทาเลติ วิปฺผุรติ (ปะทุแตก) น. สนาทภิชฺชน., สสทฺทผุฏน.,สสทฺทภิชฺชน., ก. มหาสทฺเทน ปภิชฺชติ, มหาสทฺเทน วิผุรติ (ลูกระเบิด) น. กิตฺติมาสนิ, อุพฺภิชฺชน., วิผุฏก. สหสาวิทารก.
ระเบิดขวด น. วารกุพฺภิชฺชน.,
ระเบิดทำลาย น. วิทารกุพฺภิชฺชน.,
ระเบิดน้ำตา น. อสฺสุพฺภิชฺชน.,
ระเบิดปรมาณู น. ปรมาณุอุพฺภิชฺชน.,
ระเบิดเพลิง น. ฌาปกุพฺภิชฺชน.,
ระเบิดมือ น. หตฺถขิตฺตผุฏก.,
ระเบิดแรงสูง(ไดนาไมต์) น.สหสาวิทารก.
ระเบิดเวลา น. กาลุพฺภิชฺชน.,
ระเบิดอย่างรุนเรง สํา. มหาสทฺเทน วิปฺผุรติ
ระเบียง น. อาลินฺท. ปฆน.
ระเบียน น. เลขานิธาน., พิมฺพ., อากติ,
ระเบียบ น. นีหาร. อนุปุพฺพ., สิกฺขาปท., วินย. อาณตฺติ, อาณา, นิโยค. นิยม. นิยมิตวิธิ. ปฏิปาฏิ,
ระเบียบการ น. ปการ. นย. วิธาน., วิธิ. กม. ปฏิปาฏิ, โยชิตกฺกม. สํวิธาน., นิยม. ปญฺญตฺติ,
ระเบียบปฏิบัติ น. สํวิธาน., นิยม. ปญฺญตฺติ,
ระเบียบพิธี น. วิธิ. ถูกระเบียบพิ ี ค. วิธิยุตฺต วิธิวิสยก
ระเบียบวาระ น. กิจฺจปฏิปาฏิ, การิยสูจิ,
ระเบียบวินัย น. วินย. ทม. นิคฺคห. สิกฺขา,
ระเบียบสังคม น. มหาชนิกนิยม.
ระฟ้้า ค. มหาอุพฺเพธ มหาอุจฺจ อตฺยุจฺจ
ระมัดระวัง น. อวิปฺปวาส. อปฺปมาท. สํยม. สํวร. สญฺญม. อารกฺข. อารกฺขา, ชาครตา, ชาคริยา, เนปกฺก., ปฏิสงฺขา, ปฏิสงฺขาน., ทกฺขิย.,สเมกฺขา, ค.อปฺปมตฺต สติมนฺตุ สกฺกจฺจการี นิสมฺมการี สเมกฺขการี สมนฺตทสฺสี สาวธาน ก. อนุวิคเณติ สํวรติ ปฏิสงฺขาติ ปริหรติ, สตึ อุปฺปาเทติ, อนฺตรายํ นิเวเทติ, นิสมฺม กโรติ, อปฺปมตฺโต ภวติ
ระมัดระวังไว้ก่อน น. ปุพฺโพปาย.สเมกฺขา,
ระมาด ดู แรด
ระย่อ ดู ท้อแท้
ระยะ น. รย.วาร.อพฺภนฺตร., เวคปฺปมาณ.,
ระยะ ๑ ศอก น. หตฺถ. ค. รตนิ รตนิก
ระยะกว้าง น. วิตฺถตปฺปมาณ.,
ระยะก้อนดินตก น. เลฑฺฑุปาต.
ระยะทางเป็นไมล์ (mileage) น. ทูรปฺปมาณ., โกสสงฺขฺยา,
ระยะพอได้ยิน น. โสตวิสย. โสตปถ. ค. โสตวิสยก
ระยะเริ่มแรก ดู เริ่มต้น
ระยะว่าง น. ปริคมน.,
ระยะเวลา น. กาลนฺตร. กาลวาร. สมย.
ระยะห่าง น. ทูรตา, อนฺตร., โอกาส.
ระยับ ดู ระยิบระยับ
ระย้า น. มาลาคุณ.
ระยำ ค. จณฺฑ ทารุณ พาฬ ลุทฺท สาหสิก กกฺกส อติทุฏฺฐ
ระยิบระยับ น. จลชุติ, ค. สมุชฺชล จลชฺชุติก
ระโยงระยาง น. ภณฺฑกรชฺชุสมูห.
ระราน ก.สนฺตาเปติปีเฬติทุกฺขาเปติหึสติ
ระริก (ใจสั่น) ก. กมฺปติ ผนฺทติ
ระรื่น ค. ปโมทิต หฏฺฐจิตฺต สานนฺท
ระรื่นหู ค. กณฺณสุข
ระเริง ค.อุทคฺค ปโมทิต ปมุทิต หฏฺฐสานนฺท ก. ปโมทติ อุทติ
ระลอก น. อุลฺโลล. อูมิ,. (ดู คลื่น)
ระลึก น. สติ, สรณ., ก. สรติ
ระลึกชาติ น. ปุพฺเพนิวาสานุสฺสติ,
ระลึกถึง น.อนุสฺสรณ.,อนุสฺสติ, มนสิการ. ก. อนุสฺสรติ มนสิกโรติ
ระวัง น. สํวร. สํวรณ. อปฺปมาท. อาตปฺป. ก.สํวรติวิวรติ,อปฺปมตฺโต โหติ กกิ.สํวุต
ระวังตัว ก. อปฺปมตฺโต ภวติ
ระวังระไว น. ปริปาล. อเปกฺขา, สาวธานตา, อุปปริกฺขณ., อปฺปมาท. ค. สาวธาน อปฺปมตฺต ก. ปริปาเลติ มนสิกโรติ สเมกฺขติ อุปปริกฺขติ
ระวังรักษา น. ปริหรณ., ปาลนา, ก. ปริหรติ ปาเลติ
ระวาง (เรือ) น. นาโวทร., ภาร.
ระแวง น.อาสงฺกา, ปริสงฺกา, ค.อาสงฺกิต ก. อาสงฺกติ ปริสงฺกติ
ระแวดระวัง ดู ระวังระไว
ระส่ำระสาย ดู กระจัดพลัดพราย
ระหกระเหิน ดู จรจัด
ระหง ค. อุจฺจ ตุงฺค
ระหว่าง น. อนฺตร., วีจิ, ค. อนฺตราวตฺตี มชฺฌวตฺตี นิ. อนฺตรา อนฺตเรน อนฺตเร อนฺโต มชฺเฌ
ระหว่างกลาง ค. อนุมชฺฌ มชฺฌิม มชฺฌวตฺตี
ระหว่างเขตแดน น. สีมนฺตริกา,
ระหว่างชาติ ค. นานาเทสิย นานาเทสนฺตริก
ระหว่างทาง น.อนฺตรามคฺค.
ระหว่างนั้น น.ตทนนฺตร.,
ระหว่างประเทศ (international) ค. นานาเทสิย นานาเทสนฺตริก
ระหว่างรัฐ ค. รชฺชนฺตรฏฺฐิต
ระหว่างหน้าฝน กวิ. อนฺตรวสฺสํ
ระหองระแหง ก. กลหายติ
ระหัด น. อุคฺฆาฏน., กรกฏก., ฆฏียนฺต.,
ระหัดถีบ น. จกฺกวฏฺฏก.
ระเห็จ น. อฏฺฐานวาส.
ระเหย น.อุสฺสุสฺสน., ก.อุสฺสุสฺสติ,สุขุมรูปตํ ยาติ
ระเหยได้ง่าย ค. สีเฆน ขียมาน
ระเหยเป็นไอ ก. พปฺปํ อุฏฺฐาเปติ
ระเหเร่ร่อน ดู จรจัด, เร่ร่อน
ระเหิด ค. วิคต รหิต ปริหีน
ระแหง น. ปทร.
ระโหย ค. ปริสฺสนฺต กิลนฺต ก. กิลมติ อายาเสติ
ระอา ดู เบื่อระอา
ระอาใจ น. วิสาท. อุสฺสาหภงฺค. โอสีทน., โอสกฺกน., มิทฺธ., ก. วิสาเทติ, อุสฺสาหํ หาเปติ
ระอุ น. อนฺโตฌายน., ค. ตตฺต สนฺตตฺต
---------///-----------
แสดงความคิดเห็น
ข้อมูลความคิดเห็นของท่าน จะถูกตรวจสอบก่อนทุกครั้ง ฯ