ความเป็นปฏิปักษ์ต่อกันระหว่างสังขารกับนิพพาน มีกล่าวแสดงไว้ในคัมภีร์ปฏิสัมภิทามรรค(ขุ.ปฏิ.31/10/16)ว่า มี 5 ประการ ดังนี้ :-
1. อุปาโท สงฺขารา, อนุปาโท นิพฺพานํ
สังขาร มี ขณะเกิดขึ้น(อุปปาทขณะ) ขณะตั้งอยู่(ฐิติขณะ) ขณะดับไป(ภังคขณะ)
นิพพาน ไม่มีขณะทั้ง 3 เพราะมีกิจดับขณะทั้ง 3 ของสังขาร 😊 ดับนามรูป)
2. ปวตฺตํ สงฺขารา, อปฺปวตฺตํ นิพฺพานํ
สังขาร มี การดำเนินไปสู่วัฏฏะ 3 (วงรอบ 3 คือ กิเลส กรรม วิบาก)
นิพพาน ไม่มีการดำเนินไปสู่วัฏฏะ 3 เพราะมีกิจดับว้ฏฏ 3 😊 ดับสังขาร)
3. นิมิตฺตํ สงขารา, อนิมิตฺตํ นิพฺพานํ
สังขาร มี เหตุที่เป็นเครื่องหมายทุกข์
นิพพาน ไม่มี เหตุที่เป็นเครื่องหมายทุกข์ เพราะมีกิจดับทุกข์ 😊 ดับสังขารทุกข์ คือ ทุกข์ที่มีประจำสังขาร เป็นทุกข์ที่บีบคั้น ไม่ใช่ทุกข์ ที่เป็นทุกขเวทนาที่ทนได้ยาก ไม่ใช่ทุกข์ที่เป็นสุขเวทนาที่แปรเปลี่ยนไป)
4. อายูหนา สงฺขารา, อนายูหนา นิพฺพานํ
สังขาร มี การดิ้นรนแสวงหากรรม
นิพพาน ไม่มีการดิ้นรนแสวงหากรรม เพราะมีกิจดับตัณหา
5. ปฏิสนฺธิ สงฺขารา, อปฺปฏิสนฺธิ นิพฺพานํ
สังขาร มี การนำเกิดอีก
นิพพาน ไม่มีการนำเกิดใดๆทั้งสิ้น เพราะมีกิจดับการเวี่ยนว่ายตายเกิด 😊 ดับสงสารในความหมายว่าการเวี่ยนว่ายตายเกิดในภาษาบาฬี ไม่ใช่ในความหมายว่าสงสารที่เห็นอกเห็นใจในภาษาไทย)
----------------
ส่วนที่มีความเหมือนกัน ระหว่าง สังขาร กับ นิพพาน นั้น ก็คือ ทั้ง ๒ เป็นเญยยธรรม ธรรมที่ควรรู้ //
แสดงความคิดเห็น
ข้อมูลความคิดเห็นของท่าน จะถูกตรวจสอบก่อนทุกครั้ง ฯ